sıfır 

Sıfır Nasıl Bulundu?

İnsanlar genellikle sayıların nereden geldiği sorusuna, Roma rakamlarının ününden olsa gerek, Romalılar diye karşılık verirler. Oysa sayıların MÖ 6000 yılında kullanıldığını gösteren kanıtları vardır. Ancak tüm bu buluntularda sayılar 1 den başlar. Peki ya “0”. Sizce nereden geldi dersiniz?

Sıfır diğer tüm sayılardan farklıdır. Hiçlik, yokluk, boşluk gibi farklı kavramları da içinde barındırır ve bu anlamda felsefi bir yönü de vardır. O halde sıfırın nasıl sayı sistemlerine dahil edildiğine ve nasıl bulunduğuna dair biraz konuşalım.

Sıfır (0) nereden gelir? 

There are a lot of different stories about where the number zero comes from; one story says that the zero was first used as a number in India in the 9th century AD by Indian mathematician Aryabhata. It is also said that Indian scholar Pingala along with his fellow scholars used the Sanskrit word ??nya to refer to the number zero. Another story says that the number zero was invented by the Mayan civilization for use on their calendars, while yet another story claims that the zero dates back to 300 B.C. and was invented in Babylon. In the European society there is no evidence of the number zero being used until after 800 AD by the Arabs who were coming to trade with the Europeans; the name zero was also derived from the Arabic language.

Sıfırın ortaya çıkışı ile ilgili pek çok hikaye vardır. Bunlardan bir tanesi Hindistanda Matematikle uğraşan bir Aryabhata adlı bilginin MS 9.YY’da bulunduğunu söyler. Bir diğer hikaye ise sayının Mayalar tarafından takvimlerde kullanılmak üzere bulunduğudur. Bir başka hikaye ise MÖ 300 yılına dayanan ve sıfırın Babylon (Babil)’de bulunduğunu söyleyendir. Avrupa’da ise MS 800 yılına kadar sıfırdan bahsedilmemiştir. Yaklaşık bu tarihlerde Araplarla ticarete başlayan Avrupalıların ilk kez bu rakamı kullanmaya başladıklarını görüyoruz.

Tarihte yazılı olarak kullanıldığı düşünülen ilk sıfır rakamı MS 130 yılında küçük bir çemberin üzrine çizilmiş bir çizgiden oluşur. Bu işaret Ptolemy tarafından “0” ‘ı tarif etmek için kullanılmıştı. Ancak bu sıfır kendi başına bir sayı değil sadece bir başka sayıyı ifade etmek için kullanılırdı.

MS 527 yılına gelindiğinde ise Romalılar tarafından ilk kez rakamların içeriside yer buldu. Her ne kadar sıfırı ifade eden doğrudan bir işaret olmasa da Latince’de yokluk, hiçlik anlamına gelen “nulla” kelimesini Dionysius Exiguus o tarihte sıfır anlamında kullanılan ilk kelimeyi kayda geçiren kişidir.

Hindistan’daki matematik çalışmalarıyla bilinen Brahmasputa Siddhanta ise MS 628 yılında sıfır ile ilgili “0 + 0 = 0” , 0 + (+) = (+) gibi ilk kuralları yazan kişi olmuştur.